کارشناسان و صاحب نظران در خصوص ارتباط بین صنعت و دانشگاه نظر می دهند؛
وابستگی صنعت داخلی به پژوهش های وارداتی / بودجه پژوهش و نیروی انسانی متناسب با نیاز صنعت نیست

<span style='color: rgb(0, 117, 125);font-size:19px;font-family: mitra;'>کارشناسان و صاحب نظران در خصوص ارتباط بین صنعت و دانشگاه نظر می دهند؛</span><br>وابستگی صنعت داخلی به پژوهش های وارداتی / بودجه پژوهش و نیروی انسانی متناسب با نیاز صنعت نیست
کارشناسان و صاحب نظران معتقدند ارتباط صنعت و دانشگاه به واسطه نبود تناسب بین بودجه های پژوهشی و نیروی انسانی کارآمد نبوده و این امر موجب می شود تا صنعت داخلی حاضر به واردات پژوهش ها از خارج از کشور نمایند. آنها همچنین رابطه تعریف شده میان صنعت و دانشگاه را منطقی ارزیابی نکرده و خواستار تغییر در برخی از سرفصل های آموزشی شدند.


به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سازمان بسیج علمی،پژوهشی و فناوری کهگیلویه و بویراحمد؛ نگاهی به سخنان رهبر معظم انقلاب و منظومه‌ی فکری ایشان درباره‌ی رشد و پیشرفت علمی در کشور نشان می‌دهد که ایشان علم و فناوری را عامل اقتدار ملت ایران می‌دانند.

در بهبود ارتباط بخش تولید علم و بخش تقاضای علم، دولت می‌تواند نقش سازنده‌ای ایفا کند، چرا که دولت متولی اصلی بسیاری از حوزه‌های عمومی است که هرکدام از این حوزه‌ها کم و بیش با چالش‌هایی روبه‌رو هستند.

وابستگی صنعت داخلی به پژوهش های وارداتی

مهرداد بذر پاش، نماینده سابق مردم تهران در مجلس شورای اسلامی در حاشیه سفر به یاسوج در پاسخ به سؤالی مبنی بر این که رابطه بین صنعت و دانشگاه را چطور ارزیابی می کنید، اظهار داشت:متأسفانه فاصله زیادی بین این مجموعه دانشگاه و صنعت وجود دارد که باید موشکافی شود.

وی افزود: تقریباً صنعت ما تمام نیازهای پژوهشی خود را از بیرون با قیمت گران تأمین می کند.

بذرپاش با بیان این که دانشگاه به صورت مستقل کارش را انجام می دهد، تصریح کرد: وزرات علوم به دانشگاه آزاد مجوز می دهد ولی متأسفانه این دانشگاه مجوز را تحویل نمی گیرد و هر توسعه ای که اصلاً معلوم نیست مطابق نیاز بازار باشد را در زمینه صنعت انجام می دهد.

وی با بیان اینکه دانشگاه ها به خصوص دانشگاه آزاد کارخانه تولید مدرک راه اندازی کرده اند، گفت: با این روند صنعت نیز به سمت نیازهای پژوهشی نمی رود و اگر هم به این سمت برود، کاربردی نیستند که این امر موجب تولید کارهای بی کیفیت می شود.

در برخی موارد سیستم آموزشی بسیار جلوتر و به روزتر از صنعت است که این موضوع را به عنوان مثال می توان در بخش های صنایع معدنی، نفت و اکتشافی مشاهده کرد.

عدم مشارکت فعال بخش خصوصی و صنایع در فعالیت های پژوهشی

بهروز جعفر زاده، عضو هیأت علمی دانشگاه غیرانتفاعی فرهیختگان در این زمینه ابراز داشت:در مجموع باید گفت که در ایران به سبب عدم مشارکت فعال بخش خصوصی و صنایع در فعالیت های پژوهشی، دانشگاها ها این نقش را به عهده دارند.

وی ادامه داد:حتی با وجود تأسیس مراکز تحقیقاتی مختلف در وزارتخانه ها و سازمان های وابسته به آن ها فعالیت های پژوهشی و تولید فناوری های مورد نیاز صنعت، رشد چندانی نکرده است.

عضو هیأت علمی دانشگاه غیرانتفاعی فرهیختگان با بیان این سیاستگذاری ها و برنامه ریزی ها در سطح کلان به گونه ای نبوده که بتواند ارتباط صنعت و دانشگاه نقش واقعی خود را ایفا کند، افزود: از دانشگاه فقط انتظار پرورش نیروي تحصیل کرده و از صنعت هم انتظار تولید کالا می رود و این مسئله در کمرنگ کردن ارتباط دانشگاه با صنعت مؤثر بوده است.

وی بیان کرد:ناهماهنگی وزارت خانه های علوم، تحقیقات و فناوري و وزارتخانه های صنعتی که متأثر از سیاستگذاری ها و برنامه ریزهای کلان هستند، باعث شده ارتباط بین دانشگاه و صنعت پشتوانه قوی نداشته باشد.

عدم تناسب بین بودجه تحقیق و توسعه و نیروی انسانی در بخش صنعت

رمضانعلی صادق زاده ، معاون آموزش، پژوهش و فناوری وزارت صنعت، معدن و تجارت کشور نیز در حاشیه سفر به یاسوج در پاسخ به سؤالی مبنی بر این که تا چه اندازه طرح های پژوهشی در سازمان صنعت و معدن و تجارت اجرایی شده اند، اظهار داشت: در قوانین بودجه ای متناسب با توانایی دولت و در لوایحی که دولت به مجلس تقدیم می کند این میزان بودجه در نظر گرفته می شود.

وی افزود: براساس تورمی که در دنیا وجود دارد سهم هزینه هایی که در پژوهش می شود، باید بالا باشد.

معاون آموزش، پژوهش و فناوری وزارت صنعت، معدن و تجارت کشور به ویژگی های مورد نیاز صنعت و فناوری نوین اشاره کرد و گفت:باید ورودی صنعت به لحاظ منابع انسانی و یا از نظر بودجه که در حوزه تحقیق و توسعه هزینه می شود در زمینه منابع انسانی بیش از ده درصد و تحقیق و توسعه نزدیک به ۱۲ درصد باشد.

وی تصریح کرد:منابع انسانی متخصص و تحقیق و توسعه از جمله این ویژگی ها است که ما در کشور نیروی انسانی متخصص را داریم اما در حوزه تحقیق و توسعه درصد لازم را نداریم.

صادق زاده با اشاره به فرایند های تولید و خط تولید افزود:اگر صنعت از فرآیند و فناوری نوین استفاده کند، آن صنعت به عنوان یک صنعت پیشرفته شناخته می شود.

وی با اشاره به اهمیت ضریب و نفوذ بالای خروجی صنعت در بازار عنوان کرد: صنعتی که تولید متنوع و با ضریب نفوذ بالا را دارد، صنعتی فوق پیشرفته است.

رابطه دانشگاه و صنعت به‌صورت منطقی تعریف‌نشده است

امیر حسین رحیم زاده، کارشناس اقتصاد و انرژی نیز با اشاره به اینکه از دانشگاه به عنوان مرکز علم و فناوری و صنعت مرکز تجاری سازی علم و فناوری نام برده می شوند،اظهار داشت:متأسفانه رابطه دانشگاه و صنعت به‌صورت منطقی تعریف‌نشده است.

وی افزود:دانشگاه و صنعت به‌عنوان دو مرکز اثرگذار در جامعه می‌توانند نقش مهمی در توسعه علمی و اقتصادی کشور داشته باشند ولی تاکنون جاده دو طرفه بین این بخش ایجاد نشده است.

کارشناس اقتصاد و انرژی تصریح کرد:با توجه به اینکه تعداد مراکز آموزش عالی در کشور ما نسبت به جمعیت از سایر کشورهای پیشرفته جهان بالاتر است ولی متأسفانه رابطه صحیح و مناسبی بین این دو مرکز علم و تجاری سازی برقرار نشده است.

وی عنوان کرد:برای توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان نیاز ‌به تعامل نزدیک دانشگاه و صنعت داریم و این تعامل به مدل و الگوی قابل‌اجرا به ساختار دانشگاهی و واحدهای صنعتی نیاز دارد.

رحیم زاده ابراز داشت:در کشورهای پیشرفته دنیا، درآمدهای دانشگاه‌ها از محل پروژه‌های عملیاتی بین دانشگاه و صنعت تامین می‌شود و همین موضوع دانشگاه‌ها را بر آن می‌دارند تا شتاب بیشتری در جهت تعریف پروژه‌های صنعت محور داشته باشند.

وی خاطر نشان کرد: متأسفانه در کشور ما هنوز بخش عمده‌ای از بودجه دانشگاه ها از محل اعتبارات دولتی تأمین شده و همین موضوع انگیزه را از اساتید و مسئولان دانشگاه‌ها در جهت تعریف پروژه‌های مختلف دانشگاه با صنعت می‌گیرد.

کارشناس انرژی اظهار کرد: به عنوان نمونه می توان پروژه‌های مقاطع تحصیلات تکمیلی را در راستای مشکلات مختلف صنایع کشور مطرح کرد که همین موضوع به آشنایی بیشتر دانشجویان مقاطع تحصیلات تکمیلی با مشکلات صنایع و کارخانجات کشور کمک می‌ کند.

لزوم بروزرسانی سرفصل های دروس دانشگاهی

کارشناس اقتصاد و انرژی به‌روز شدن سرفصل دروس آموزشی دانشگاه‌ها را یکی از چالش‌های پیش روی تعامل صنعت و دانشگاه دانست و افزود: سرفصل برخی از دروس دانشگاه‌ها به سال‌های گذشته برمی‌گردد و نمی‌تواند پاسخگوی نیاز صنایع باشد.

رحیم زاده گفت: جدی گرفتن درس کارآموزی از طرف دانشگاه و صنعت از دیگر موضوعات قابل بررسی و توجه است، از ظرفیت این واحد دانشگاهی به صورت مناسبی استفاده نمی‌شود و ضرورت دارد بازنگری اساسی در نحوه استفاده از این واحد دانشگاهی صورت پذیرد.

اهمیت بکارگیری دانش تولید شده در صنعت

سید علی رضوی پور، کارشناس نفت نیز در این زمینه اظهار کرد: صنعت به عنوان مصرف كننده علم و تكنولوژی باید ارتباط تنگاتنگی با دانشگاه داشته باشد و برای به كارگیری بهینه ‏از دانش تولید شده و تكنولوژی به وجود آمده، از آن استفاده كند.‏

این کارشناس نفت به فعالیت هایی که باید صنعت به آن توجه كند، اشاره کرد و گفت:تأمین نیروی انسانی از بین افراد تربیت شده در دانشگاه ها، با توجه به مهارت و قابلیت فردی آنها، كاربردی كردن دانش تولید شده و تكنولوژی تجاری كردن تحقیقات كاربردی و توسعه ای از جمله این فعالیت هاست.

وی دسته بندی مشكلات و موانع موجود در تولید، ایده های قابل تبدیل به تولید و سفارش آنها به دانشگاهها ‏و مراكز تحقیقاتی برای بررسی و تحقیق در ارتباط با آنها، ارتقای كیفیت محصولات تولیدی و اجرای سیستم های مدیریت كیفیت، بررسی راهكارهای توسعه محصول و استفاده از نوآوری ها برای رقابت در بازارهای ‏جهانی را از دیگر فعالیت ها عنوان کرد.

‏عضو کارگروه صنعت،معدن و تجارت خانه نخبگان ابراز داشت:شناسایی بازارهای هدف برای تأمین نیاز مصرف كنندگان و رقابت در عرصه جهانی جهت انتقال و توسعه ‏تكنولوژی و تجاری ساختن نتایج تحقیقات و نوآوری ها ، از جمله فعالیت های صنعت محسوب شود.

نبود برنامه های متنوع برای ترغیب دانش آموختگان به انجام تحقیق

وی خاطر نشان کرد:متأسفانه در كشور ما در ‏دانشگاه ها سیستم مناسبی برای تحقیق وجود ندارد و تاكنون برنامه های متنوع و روشنی در نظر گرفته نشده است كه افراد در حال تحصیل و فارغ التحصیل شدگان را به تحقیق وادارد.

این کارشناس نفت یادآور شد:تحصیل‏كرده ها از دل صنعت بیرون نیامده اند تا كار آزموده باشند و استادان دانشگاه ها كه به تحقیق می پردازند بیشتر كسانی هستند كه از صنعت اطلاعات كمی دارند، هر چند اکثر دست اندركاران اصلی صنعت كشورمان ‏فارغ التحصیلان دانشگاه ها هستند ولی وقتی همین فارغ التحصیلان به مسئولیتی می رسند با دانشگاه بیگانه ‏می شوند.‏

ارتباط دانشگاه و صنعت محدود است

عضو کارگروه صنعت،معدن و تجارت خانه نخبگان ادامه داد:دانشجو،استاد و دانشگاه به دلیل دوری از صنعت از آن آگاهی زیادی ندارند، صنعت ‏نیز دانشگاه را در امور صنعتی،كم تجربه می پندارد و برنامه ریزی مستمر ‏نیز در انسجام آنها نقشی اندك دارد به همین خاطر محدود بودن ارتباط دانشگاه با صنعت یکی از دلایلی که باعث شده تحقیق و نوآوری در صنعت کمتر و اتكا به تكنولوژی خارجی ادامه پیدا کند.

وی اعطای مدرك معتبر در مقابل كار تحقیقاتی دانشجویان و متخصصان جامعه در صنعت را یکی از پیشنهادی مهم برای تقویت ارتباط صنعت و دانشگاه دانست و افزود: در اغلب كشورهای ‏صنعتی به فعالیتهای تحقیقاتی كه دانشجویان و غیره در صنعت انجام می دهند، مدارك معتبر داده می شود كه ‏معادل مدارك دانشگاهی است.

وی ابراز داشت:البته در كشور ما مراكزی از قبیل پژوهشگاه مواد و انرژی، پژوهشگاه نیرو و مركز تحقیقات پلیمر هستند كه اقدام به پذیرش ‏دانشجو و اعطای مدرك می كنند ولی اول اینکه تعداد این مراكز كم است و در نهایت مدارك آنها نیز عملاً معادل مدارك ‏دانشگاه ها محسوب نمی شود.‏

وی یکی دیگر از پیشنهادها برای تقویت ارتباط صنعت با دانشگاه را ارتقای درجه علمی اساتید دانشگاه بر مبنای همكاری آن ها با صنعت عنوان کرد و گفت:این امر باید توسعه یابد،زیرا همكاری اساتید دانشگاه ها با صنعت ‏یكی از اركان اساسی پیشرفت صنایع است.

‏رضوی پور با تأکید بر این امر که صنعت می تواند در ایجاد رشته های جدید دانشگاهی مشاركت كند،ابراز کرد:پیشرفت های ‏سریع تكنولوژی، نیازمند همراهی دانشگاه هاست و صنعت بایستی به تحولات سریع تكنولوژی توجه داشته باشد و ‏دانشگاه نیز رشته ها و واحدهای درسی خود را متناسب با پیشرفت های تكنولوژیك، بهبود بخشد.‏

بر اساس آنچه که در نظریه کارشناسان استنباط می شود، دولت با توجه به این دو ویژگی می‌تواند نیاز خود را در اختیار دانشگاه‌ها قرار دهد و از آنها بخواهد که برای رفع این مشکلات چاره‌اندیشی کنند، همچنین دولت از آن‌جایی که دسترسی مناسبی به بسیاری از منابع تحقیقاتی دارد، می‌تواند در رفع مشکلات پژوهشی نیز کمک شایانی به دانشگاه نماید.

گزارش: سیده زینب حیدری

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *